Program wychowawczo-profilaktyczny

 

PROGRAM WYCHOWAWCZO-PROFILAKTYCZNY
ZSiPO im. M. Kopernika w Kalwarii Zebrzydowskiej

NA ROK SZKOLNY: 2023/2024, 2024/2025, 2025/2026, 2026/2027

AKTUALIZACJA: 15.09.2026 W ZAKRESIE ROZDZIAŁU X

 

 

 

1. ZAŁOŻENIA TEORETYCZNE:

 

„Oświata w Rzeczypospolitej Polskiej stanowi wspólne dobro całego społeczeństwa;
kieruje się zasadami zawartymi w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
a także wskazaniami zawartymi w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka,
Międzynarodowym Pakcie Praw Obywatelskich i Politycznych
oraz Konwencji o Prawach Dziecka.
Nauczanie i wychowanie - respektując chrześcijański system wartości -
za podstawę przyjmuje uniwersalne zasady etyki.
Kształcenie i wychowanie służy rozwijaniu u młodzieży poczucia odpowiedzialności,
miłości Ojczyzny oraz poszanowania dla polskiego dziedzictwa kulturowego,
przy jednoczesnym otwarciu się na wartości kultur Europy i świata.
Szkoła winna zapewnić każdemu uczniowi warunki niezbędne do jego rozwoju,
przygotować go do wypełniania obowiązków rodzinnych i obywatelskich
w oparciu o zasady solidarności, demokracji, tolerancji, sprawiedliwości i wolności.”

 

Preambuła do Ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r.
Prawo oświatowe (Dz.U. z 2017 r., poz. 59 i 959)

 

 

1. PODSTAWY PRAWNE:

- Ustawa z 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 1082), w tym: art. 1, art. 4,  art. 5, art. 26 ust. 1, art. 44, art. 84 ust. 2 pkt 1

- Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich (Dz. U. z 2022 r., poz. 1700)

- Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie wymagań wobec szkół i placówek (Dz.U. z 2017 r., poz. 1611)

- Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2015 r. w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (z późniejszymi zmianami) na podstawie art. 22 ust. 3 Ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii

- Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 stycznia 2018 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej szkoły II stopnia. Załącznik nr 1. Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla czteroletniego liceum ogólnokształcącego i pięcioletniego technikum (Dz.U. z 2017 r. poz. 59, 949 i 2203, z późniejszymi zmianami)

- Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 21 marca 2022 r. w sprawie organizacji kształcenia, wychowania i opieki dzieci i młodzieży będących obywatelami Ukrainy (Dz.U. z 2022 r., poz. Poz. 645) (z późniejszymi zmianami)

- Podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa w roku szk.: 2023/2024 - 2026/2027
- Statut ZSiPO im. M.Kopernika w Kalwarii Zebrzydowskiej.

III. DIAGNOZA w zakresie występujących w środowisku szkolnym potrzeb rozwojowych uczniów, w tym czynników chroniących i czynników ryzyka, ze szczególnym uwzględnieniem zagrożeń związanych z używaniem substancji psychotropowych, środków zastępczych oraz nowych substancji psychoaktywnych oraz innych problemów występujących w środowisku szkolnym

 

1. Źródła informacji:

- wyniki i wnioski/rekomendacje z ankiet dla uczniów, ich rodziców/opiekunów, nauczycieli i pracowników szkoły  (diagnoza w zakresie występujących w środowisku szkolnym czynników chroniących i czynników ryzyka dokonana z wykorzystaniem narzędzi diagnostycznych do programu „Falochron” w ramach współpracy z MCDN w Krakowie: IX 2023 -2026 r.);

- wnioski/rekomendacje z realizacji i ewaluacji szkolnego programu wychowawczo-profilaktycznego (VI 2023-2026 r.)

- wnioski/rekomendacje z diagnozy wychowawczej klas I-IV dotyczącej potrzeb uczniów i uwarunkowań ich sytuacji szkolnej (IX 2023 -2026 r.);

- wnioski/rekomendacje z nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez dyrektora w roku szk. 2022/2023 – 2025/2026;

- wnioski/rekomendacje z pracy zespołu zadaniowego ds. programu wychowawczo-profilaktycznego i współpracy wychowawców z zespołem specjalistów (pedagog/psycholog szkolny, pedagog specjalny, pielęgniarka szkolna).

 

2. Czynniki ryzyka rozumiane jako właściwości indywidualne lub cechy środowiska społecznego, które wiążą się z wysokim prawdopodobieństwem wystąpienia, większym nasileniem i dłuższym czasem trwania istotnych problemów dotyczących zdrowia psychicznego, np.

- trudności środowiskowe uczniów wymagających objęcia wsparciem m.in. ze strony PCPR, M(G)OPS, kuratorów sądowych;

-niepełny/zrekonstruowany stan rodziny;

- trudności w przestrzeganiu przez niektórych uczniów  ustalonych  zasad i ogólnie przyjętych norm społecznych;

- nadmierne  korzystanie  z  Internetu,  gier  komputerowych, środków farmakologicznych, substancji psychotropowych;

- rosnąca liczba uczniów wymagających specjalistycznej opieki zdrowotnej;

- niepowodzenia szkolne, których podłożem mogą być deficyty poznawcze;

- braki w wiedzy i umiejętnościach określonych w podstawie programowej, wynikające z zawieszania stacjonarnego funkcjonowania szkoły w r. szk. 2019/2020 i 2020/2021;

- trudności adaptacyjne uczniów objętych wcześniej innym systemem edukacyjnym.

 

3. Czynniki chroniące rozumiane jako właściwości indywidualne, relacje z bliskimi osobami, cechy środowiska rodzinnego i pozarodzinnego, które mogą neutralizować lub kompensować negatywne działanie czynników ryzyka, zwiększając ogólną odporność jednostki, wyzwalać energię i procesy odwrotne do tych, które prowadzą do choroby, zaburzenia lub nieprzystosowania, nabywane podczas takich zajęć, jak np.

- wsparcie uczniów przez nauczycieli poprzez gotowość do rozmowy o aktualnej sytuacji, zrozumienie dla różnych i zmiennych stanów emocjonalnych;

- zwiększenie zakresu dostępności pomocy psychologiczno-pedagogicznej na terenie szkoły;
- wartości powszechnie akceptowane i uznane za ważne w życiu jednostki i społeczności: dom, rodzina, zdrowie, przyjaźń, miłość;

- pozytywne więzi rodzinne;

- uważność towarzysząca dorosłych;

- posiadanie przez uczniów umiejętności społecznych, celów życiowych i planów na przyszłość;

- pozytywny obraz siebie i motywacja do osiągnięć / aspiracje;

- zajęcia rozwijające zainteresowania i uzdolnienia (koła OPP);

- udział i osiągnięcia uczniów w olimpiadach, zawodach, konkursach;

- spotkania integracyjne;

- kampanie profilaktyczne w szkole (uświadamianie skutków zachowań ryzykownych);

- konsekwencja, dyscyplina.

 

1. SYLWETKA ABSOLWENTA SZKOŁY

POSTAWY:

• ma poczucie własnej godności
• posiada konstruktywny i stabilny system wartości, w tym docenia znaczenie zdrowia oraz poczucia sensu istnienia
• jest odpowiedzialny i przygotowany do pełnienia konstruktywnych ról społecznych
• jest zmotywowany do działania i rozwija poczucie jego celowości
• buduje i podtrzymuje pozytywne relacje z ludźmi
• dąży do osiągnięcia pożądanych społecznie celów
• promuje pozytywne wzorce osobowe i wartości patriotyczne, prospołeczne, prozdrowotne (np. szanuje symbole narodowe, uczestniczy w uroczystościach państwowych, angażuje się w wolontariat i akcje charytatywne, dba o własne zdrowie i środowisko naturalne, przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny życia)
• aktywnie uczestniczy w życiu społecznym
• rozwija poczucia empatii, wrażliwości, szacunku
• podejmuje odpowiedzialne decyzje w trosce o bezpieczeństwo własne i innych
• zachowuje się asertywnie
• stosuje zasady dobrego wychowania, w tym kultury słowa
• dąży do rozwoju w zakresie aktywności fizycznej, sfery psychicznej, w tym duchowej, emocjonalnej, społecznej

WIEDZA:

• zna historię i tradycje szkoły, regionu, narodu
• jest przygotowany do podjęcia nauki na wyższym etapie kształcenia i wyboru zawodu
• zna i respektuje zasady moralne i normy społeczne
• posiada wiedzę na temat współczesnych zagrożeń społecznych i cywilizacyjnych, np. wynikające z nałogów, stosowania dopalaczy, cyberprzemocy
• rozumie związek między pogorszeniem się stanu zdrowia psychicznego a podejmowaniem zachowań ryzykownych i problemów z tym związanych (np. stosowanie substancji psychoaktywnych, przemocy, uzależnień behawioralnych)
• zna i stosuje zasady ochrony zdrowia psychicznego

 

UMIEJĘTNOŚCI:

• osiąga spójność myślenia i działania
• wyznacza sobie realne cele i osiąga je dzięki własnej aktywności
• planuje własny rozwój i podejmuje przemyślane decyzje
• potrafi konstruktywnie rozwiązywać konflikty
• rozumie uczucia innych, ich sposób myślenia i motywy działania
• w sposób otwarty i jednoznaczny wyraża swoje potrzeby, uczucia i opinie z zachowaniem
                szacunku do siebie oraz innych osób
• posiada zdolność do sprawiedliwej, etycznej oceny i reagowania

 

WARTOŚCI:

• życie
• zdrowie
• bezpieczeństwo
• zaufanie
• przyjaźń
• miłość
• poczucie akceptacji
• sprawiedliwość
• wolność
• prawda
• mądrość
• wiedza
• szacunek
• wierność
• tradycja

 

1. CELE PROGRAMU

 

1. Ogólny:

-wspieranie uczniów w rozwoju ukierunkowanym na osiągnięcie pełnej dojrzałości fizycznej, emocjonalnej, intelektualnej, duchowej i społecznej, wzmacniane i uzupełniane przez działania z zakresu profilaktyki młodzieży.

 

2. Szczegółowe:

-ukształtowanie u uczniów postaw patriotycznych, obywatelskich, prospołecznych, w tym poprzez możliwość udziału w działaniach z zakresu wolontariatu, sprzyjających aktywnemu uczestnictwu uczniów w życiu społecznym;

-upowszechnienie wśród uczniów wiedzy i umiejętności niezbędnych do aktywnego uczestnictwa w kulturze i sztuce narodowej i światowej;

-ukształtowanie u uczniów postaw przedsiębiorczości i kreatywności sprzyjających aktywnemu uczestnictwu w życiu gospodarczym;

-przygotowanie uczniów do wyboru zawodu i kierunku kształcenia;

-rozwój zainteresowań i uzdolnień uczniów oraz umiejętności spędzania czasu wolnego;

-upowszechnienie wśród uczniów wiedzy o bezpieczeństwie oraz kształtowanie właściwych postaw wobec zagrożeń, w tym związanych z korzystaniem z technologii informacyjno-komunikacyjnych i sytuacji nadzwyczajnych;

-zdobycie przez uczniów wiedzy i umiejętności pozwalających na prowadzenie zdrowego stylu życia i podejmowanie zachowań prozdrowotnych;

-ukierunkowanie na zbudowanie równowagi i harmonii psychicznej, ukształtowanie postaw sprzyjających wzmacnianiu zdrowia własnego i innych ludzi, kształtowaniu środowiska sprzyjającego rozwojowi zdrowia;

-zdobycie konstruktywnego i stabilnego systemu wartości, w tym docenienie znaczenia zdrowia oraz poczucia sensu istnienia;

-wspomaganie przez szkołę wychowawczej roli rodziny.

 

1. ZADANIA SZKOŁY

 

1. W zakresie działalności wychowawczej:

1) współdziałanie całej społeczności szkoły na rzecz kształtowania u uczniów wiedzy, umiejętności i postaw określonych w sylwetce absolwenta

2) podejmowanie działań związanych z poznawaniem przez uczniów miejsc ważnych dla pamięci narodowej, z wykorzystaniem różnych form upamiętniania postaci i wydarzeń z przeszłości, a także obchodami najważniejszych świąt narodowych i kultywowaniem symboli państwowych,

3) współpraca z rodzicami lub opiekunami uczniów w celu budowania postawy prozdrowotnej i zdrowego stylu życia,

4) kształtowanie hierarchii systemu wartości, w którym zdrowie należy do jednych z najważniejszych wartości w życiu,

5) wzmacnianie wśród uczniów i wychowanków więzi ze szkołą oraz społecznością lokalną,

6) kształtowanie przyjaznego klimatu w szkole, budowanie prawidłowych relacji rówieśniczych oraz

relacji uczniów i nauczycieli oraz rodziców lub opiekunów, w tym wzmacnianie więzi z rówieśnikami oraz nauczycielami i rodzicami,

7) doskonalenie umiejętności nauczycieli w zakresie budowania podmiotowych relacji z uczniami oraz ich rodzicami lub opiekunami,

8) wzmacnianie kompetencji wychowawczych nauczycieli i rodziców lub opiekunów,

9) kształtowanie u uczniów postaw prospołecznych, w tym poprzez możliwość udziału w działaniach z zakresu wolontariatu, sprzyjających aktywnemu uczestnictwu uczniów w życiu społecznym,

10) wspieranie edukacji rówieśniczej i programów rówieśniczych mających na celu modelowanie postaw prozdrowotnych i prospołecznych.

 

2. W zakresie działalności edukacyjnej:

1) poszerzenie wiedzy nauczycieli i rodziców lub opiekunów na temat prawidłowości rozwoju

i zaburzeń zdrowia psychicznego młodzieży, rozpoznawania wczesnych objawów używania środków

i substancji, o których mowa w § 1 ust. 2 Rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dn. 18 sierpnia 2015 r. (z późniejszymi zmianami) w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii, a także suplementów diet i leków w celach innych niż medyczne oraz postępowania w tego typu przypadkach,

2) rozwijanie i wzmacnianie umiejętności psychologicznych i społecznych uczniów,

3) kształtowanie u uczniów umiejętności życiowych, w szczególności samokontroli, radzenia sobie ze

stresem, rozpoznawania i wyrażania własnych emocji,

4) kształtowanie krytycznego myślenia i wspomaganie uczniów w konstruktywnym podejmowaniu

decyzji w sytuacjach trudnych, zagrażających prawidłowemu rozwojowi i zdrowemu życiu,

5) prowadzenie wewnątrzszkolnego doskonalenia kompetencji nauczycieli i wychowawców w zakresie rozpoznawania wczesnych objawów używania środków i substancji, o których mowa w § 1 ust. 2 Rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dn. 18 sierpnia 2015 r. (z późniejszymi zmianami) w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii, oraz podejmowania szkolnej interwencji profilaktycznej,

6) doskonalenie kompetencji nauczycieli w zakresie profilaktyki używania środków i substancji,

o których mowa w § 1 ust. 2 Rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dn. 18 sierpnia 2015 r. (z późniejszymi zmianami) w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii, norm rozwojowych i zaburzeń zdrowia psychicznego wieku rozwojowego.

 

3. W zakresie działalności informacyjnej, obejmującej w szczególności:

1) dostarczenie aktualnych informacji nauczycielom i rodzicom lub opiekunom na temat skutecznych sposobów prowadzenia działań wychowawczych i profilaktycznych związanych z przeciwdziałaniem używaniu środków i substancji psychotropowych, środków zastępczych, nowych substancji psychoaktywnych,

2) udostępnienie informacji o ofercie pomocy specjalistycznej dla uczniów i ich rodziców lub opiekunów w przypadku używania środków i substancji, o których mowa w § 1 ust. 2 Rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dn. 18 sierpnia 2015 r. (z późniejszymi zmianami) w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii,

3) przekazanie informacji uczniom i ich rodzicom lub opiekunom oraz nauczycielom na temat konsekwencji prawnych związanych z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, zwanej dalej „ustawą”,

4) informowanie uczniów i ich rodziców lub opiekunów o obowiązujących procedurach postępowania nauczycieli oraz o metodach współpracy ZSiPO z Policją w sytuacjach zagrożenia narkomanią,

5) zapoznanie uczniów i rodziców z konsekwencjami zachowań ryzykownych,

6) opracowanie lub uaktualnienie procedur postępowania nauczycieli, a także metod współpracy szkoły z Policją w sytuacjach zagrażających zdrowiu i życiu uczniów.

 

VII. 1. DZIAŁALNOŚĆ PROFILAKTYCZNA w szkole polega na realizowaniu działań z zakresu:

 

1) profilaktyki uniwersalnej – wspieranie wszystkich uczniów w prawidłowym rozwoju i zdrowym stylu życia oraz podejmowanie działań, których celem jest ograniczanie zachowań ryzykownych niezależnie od poziomu ryzyka używania przez nich środków i substancji, o których mowa w § 1 ust. 2,

2) profilaktyki selektywnej – wspieranie uczniów, którzy ze względu na swoją sytuację rodzinną, środowiskową lub uwarunkowania biologiczne są w wyższym stopniu narażeni na rozwój zachowań ryzykownych,

3) profilaktyki wskazującej – wspieranie uczniów, u których rozpoznano wczesne objawy używania środków i substancji, o których mowa w § 1 ust. 2, lub występowania innych zachowań ryzykownych, które nie zostały zdiagnozowane jako zaburzenia lub choroby wymagające leczenia.

 

2. Działania profilaktyczne, kierowane do uczniów, nauczycieli i rodziców, obejmują:

1) realizowanie wśród uczniów oraz ich rodziców lub opiekunów, dostosowanych do potrzeb indywidualnych i grupowych, programów profilaktycznych zalecanych w ramach Systemu rekomendacji programów profilaktycznych i promocji zdrowia psychicznego, o którym mowa w Krajowym Programie Przeciwdziałania Narkomanii; dobór odpowiedniego programu uzależnia się od celu profilaktycznego, który wynika z uprzednio przeprowadzonej diagnozy,

2) przygotowanie oferty zajęć rozwijających zainteresowania i uzdolnienia uczniów jako alternatywnej pozytywnej formy działalności zaspakajającej ważne potrzeby, w szczególności potrzebę podniesienia samooceny, sukcesu, przynależności i satysfakcji życiowej,

3) kształtowanie i wzmacnianie norm przeciwnych używaniu środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych, nowych substancji psychoaktywnych i innych środków zagrażających zdrowiu i życiu ucznia, niosących ryzyko negatywnych konsekwencji dla zdrowia fizycznego i psychicznego oraz jego otoczenia społecznego,

4) doskonalenie zawodowe nauczycieli w zakresie realizacji szkolnej interwencji profilaktycznej w przypadku podejmowania przez uczniów zachowań ryzykownych,

5) włączanie, w razie potrzeby, w indywidualny program edukacyjno-terapeutyczny, działań z zakresu przeciwdziałania używaniu środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych i nowych substancji psychoaktywnych,

6) dostarczanie wiarygodnych informacji na temat warunków zdrowego życia i występujących zagrożeń,
7) kształtowanie prozdrowotnych wzorców konsumpcyjnych w celu rozwijania mechanizmów samokontroli opartych na wartościach,

8) kształtowanie umiejętności intrapsychicznych (kontrolowanie m. in. emocji, motywacji, procesów poznawczych, wolicjonalnych czy samooceny),

9) kształtowanie umiejętności interpersonalnych,

10) kształtowanie umiejętności podejmowania decyzji oraz samodzielnego i twórczego rozwiązywania problemów,

11) wzmacnianie więzi ze społecznością szkolną oraz lokalną,

12) uczenie odpowiedzialności (czyli akceptacji skutków własnych wyborów i działań),

13) umożliwianie rozwoju środowiska szkolnego i rodzinnego,

14) kształtowanie w środowisku szkolnym norm i reguł sprzyjających zdrowemu życiu i rozwojowi oraz eliminacji możliwości wystąpienia działań dysfunkcjonalnych,

15) wczesne rozpoznawanie zagrożeń, diagnozowanie dysfunkcji oraz budowanie sieci wsparcia i pomocy dla osób i grup wysokiego ryzyka,

16) przeciwdziałanie niepowodzeniom szkolnym (motywowanie do nauki) w ramach zajęć edukacyjnych.

 

3. Działania szkoły należy ukierunkować na wspieranie czynników chroniących – zarówno poprzez rozwijanie zasobów wewnętrznych, jak zewnętrznych, co wzmocni odporność uczniów na działanie czynników ryzyka. Takie działania stanowią kluczowy element pedagogiki i profilaktyki pozytywnej. Powinna ona uprzedzać profilaktykę rozumianą jako interwencję wzmacniającą, korygującą i uzupełniającą wychowanie.

 

VIII. TREŚCI WYCHOWAWCZO-PROFILAKTYCZNE DO REALIZACJI PODCZAS GODZIN DO DYSPOZYCJI WYCHOWAWCY: Program wychowawczo-profilaktyczny szkoły i placówki oświatowej. Materiały szkoleniowe dla nauczycieli konsultantów i doradców metodycznych. ORE 2017

 

1. FORMY DZIAŁAŃ, np.

-godziny do dyspozycji wychowawcy;

-pedagogizacja rodziców (w tym konsultacje indywidualne dla zainteresowanych);

-programy profilaktyczne (m.in. we współpracy z MCDN, Urzędem Miasta i Gminy Kalwaria Zebrzydowska);

-spotkania z doradcą zawodowym;

-konkurs kolęd;

-spotkanie wigilijne;

-spotkania z absolwentami;

-wolontariat (m.in. krwiodawstwo, udział w ogólnopolskich akcjach „Caritas”);

-współpraca z jednostkami samorządu terytorialnego, poradniami psychologiczno-pedagogicznymi, w tym poradniami specjalistycznymi, placówkami doskonalenia nauczycieli, podmiotami realizującymi świadczenia zdrowotne z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej, opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień, wojewódzkimi i powiatowymi stacjami sanitarno-epidemiologicznymi, Policją;

-wycieczki turystyczno-krajoznawcze;

-wyjazdy do kina/teatru/filharmonii;

-wystawy prac.

 

1. HARMONOGRAM DZIAŁAŃ WYCHOWAWCZO-PROFILAKTYCZNYCH

REALIZOWANYCH W KLASACH I – IV

ZGODNIE Z POTRZEBAMI ZESPOŁU KLASOWEGO

                               

 

OBSZAR: ZDROWIE (EDUKACJA ZDROWOTNA)

 

Zadania	Formy/sposoby realizacji	Osoby odpowiedzialne	Termin
Promowanie zdrowego stylu życia i postaw proekologicznych	np. -organizacja zajęć pn. Edukacja zdrowotna -pogadanki i warsztaty na zajęciach z wychowawcą/pedagogiem/psychologiem -wykorzystanie odpowiednich treści w toku lekcji biologii, WF… -Dzień Sportu -spotkania z pielęgniarką/dietetykiem -wystawy/gazetki związane z kampaniami, np. ·    „Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego” ·    „Światowy Dzień Rzucania Palenia” ·    „Ogólnopolski  Dzień Walki z Depresją” ·    „Europejski Dzień Walki z Czerniakiem”	dyrekcja/wychowawcy/ nauczyciele przedmiotu wychowawcy pedagog psycholog nauczyciele biologii, WF	rok szk., czyli IX-VI           X XI II V
	np. -udział uczniów w programach profilaktycznych, np. ·    „Znamię! Znam je?” ·    „Podstępne WZW” ·    „Trzymaj Formę” ·    „Stop Dopalaczom” -zaangażowanie pedagoga w dodatkowe działania z zakresu edukacji prozdrowotnej (współpraca z PSSE) -korzystanie z dodatkowych materiałów, pomocy edukacyjnych i narzędzi dydaktycznych podczas realizacji edukacji prozdrowotnej -organizowanie akcji na rzecz schronisk dla zwierząt	pedagog /psycholog nauczyciele edukacji zdrowotnej	IX-VI
Podniesienie poziomu aktywności fizycznej uczniów	np. -organizacja wydarzeń promujących aktywność fizyczną -udział uczniów w zawodach/turniejach -prowadzenie sportowych zajęć pozalekcyjnych -organizacja pieszych wycieczek krajoznawczych -udostępnianie siłowni dla młodzieży w czasie pozalekcyjnym	nauczyciele WF instruktorzy OPP	IX-VI
Ochrona zdrowia	np. -zapewnienie uczniom/nauczycielom dostępu do gabinetu pielęgniarki/profilaktyki zdrowotnej -stosowanie się do szkolnych procedur postępowania w przypadku problemów zdrowotnych ucznia -uwzględnianie problematyki z zakresu zdrowia w ramach realizacji zajęć z wychowawcą -przeszkolenie pracowników szkoły w zakresie udzielania pierwszej pomocy	dyrekcja pielęgniarka wychowawcy nauczyciele         dyrekcja	IX-VI               *
Ochrona i wzmacnianie zdrowia psychicznego uczniów	np. -bieżąca obserwacja zachowania uczniów na zajęciach -diagnoza potrzeb emocjonalnych -zajęcia z wychowawcą/ psychologiem/ pedagogiem poświęcone rozwijaniu umiejętności  radzenia sobie ze stresem, roli snu i odpoczynku -spotkania zespołów nauczycieli uczących danych uczniów z problemami -współpraca z poradnią p-p -współpraca nauczycieli ze szk. specjalistami -informowanie o miejscach i  sposobach wsparcia dla uczniów -przesyłanie uczniom drogą elektroniczną webinarów na temat zdrowia psychicznego	nauczyciele wychowawcy pedagog psycholog	IX-VI
	-przestrzeganie procedury zapobiegania zachowaniom suicydalnym
Uczenie planowania i dobrej organizacji własnej pracy	np. zajęcia nt. zarządzania sobą w czasie	pedagog	IX-VI
Tworzenie dla uczniów przewlekle chorych/ niepełnosprawnych odpowiednich warunków do funkcjonowania w szkole	np. -stosowanie procedury postępowania w przypadku ucznia z chorobą przewlekłą -zapewnienie dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami -realizacja zaleceń specjalistów -realizacja zaleceń zawartych w orzeczeniach o potrzebie kształcenia specjalnego -dostosowanie warunków zdawania egzaminu maturalnego - wsparcie ze strony  nauczycieli współorganizujących proces kształcenia/ pomocy nauczyciela	dyrekcja pielęgniarka wychowawcy nauczyciele pedagog psycholog pedagog specjalny	IX-VI

 

OBSZAR: RELACJE (KSZTAŁTOWANIE POSTAW SPOŁECZNYCH)

 

Zadania	Formy/sposoby realizacji	Osoby odpowiedzialne	Termin
Integracja zespołów klasowych/ budowanie prawidłowych relacji rówieśniczych	np. -wyjścia/wyjazdy zespołów klasowych -wykorzystywanie na zajęciach różnych form pracy grupowej (m.in. burza mózgów, praca w mniejszych grupach)  motywowanie do współpracy w zespole zadaniowym	wychowawcy nauczyciele	IX-VI
Integrowanie społeczności klasowej i wewnątrzszkolnej z uczniami przybyłymi z zagranicy	np. -zajęcia z wychowawcą nt. doświadczeń uczniów z zagranicy (np. systemu edukacyjnego, kultury kraju, gdzie przebywali) -włączanie uczniów przybyłych z zagranicy w życie szkoły, organizowanie wspólnego spędzania czasu	wychowawcy pedagog psycholog	IX-VI
Rozwijanie kompetencji społecznych uczniów	np. zajęcia z wychowawcą/specjalistą nt. kompetencji emocjonalnych/ społecznych: poczucie własnej wartości, dbałość o własną godność, empatia, akceptacja i otwartość na drugiego człowieka	wychowawcy pedagog psycholog	IX-VI
Rozwijanie umiejętności budowania odmiotowych relacji z innymi	np. zajęcia poświęcone sposobom/formom wyrażania szacunku, akceptacji i zrozumienia dla innych	wychowawcy pedagog psycholog	IX-VI
Rozwijanie wrażliwości na potrzeby innych	np. -angażowanie się uczniów w wolontariat (działalność SK „Caritas”), udział w akcjach charytatywnych -rówieśnicza pomoc w nauce	opiekun     wychowawcy	IX-VI
Kształtowanie postawy odpowiedzialności/ wdrażanie do samorządności	np.- wybory do samorządu klasowego, szkolnego -analiza stopnia przestrzegania zasad i norm obowiązujących w szkole (w tym monitorowanie/usprawiedliwianie nieobecności, samoocena zachowania)	opiekun wychowawcy pedagog	IX-VI
Angażowanie uczniów  do działań związanych z promocją szkoły	np.-organizacja Dnia Otwartych Drzwi -przygotowanie materiałów na stronę internetową szkoły -Targi Oświatowe	zespoły zadaniowe	V IX-VI   *

OBSZAR: KULTURA (WARTOŚCI, NORMY, WZORY ZACHOWAŃ)

 

Zadania	Formy/sposoby realizacji	Osoby odpowiedzialne	Termin
Przybliżanie/utrwalanie zasad obowiązujących w szkole	np. -zapoznanie uczniów i ich rodziców ze statutem szkoły: prawa i obowiązki uczniów; warunki i zasady oceniania -monitorowanie zachowania uczniów i konsekwentne przestrzeganie postanowień statutu szkoły -zapoznanie ze szkolnymi Standardami ochrony małoletnich przed krzywdzeniem (dotyczy uczniów klas I i ich rodziców) -przypomnienie treści Standardów ochrony małoletnich przed krzywdzeniem (dotyczy uczniów klas II-IV i ich rodziców)	wychowawcy nauczyciele	IX-VI
Kształtowanie postaw obywatelskich/ społecznych/ moralnych	np. -zapoznawanie uczniów z prawami i obowiązkami obywateli przedstawionymi w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej -wdrażanie uczniów do respektowania norm społecznych i wzorów zachowań -zajęcia poświęcone przygotowaniu uczniów do pełnienia konstruktywnych ról społecznych	wychowawcy nauczyciele pedagog	IX-VI
Wskazywanie autorytetów i wzorców moralnych	np. -zajęcia z wychowawcą poświęcone postaciom wielkich Polaków (np. Patron Roku) -udział uczniów w konkursach „Dni Papieskich”	wychowawcy	IX-VI V
Kształtowanie postawy szacunku wobec ojczyzny/ utrwalanie postaw patriotycznych	np. -przygotowanie programu  akademii/ udział w uroczystościach upamiętniających ważne wydarzenia z historii państwa i narodu -utrwalanie postawy szacunku dla symboli narodowych	wychowawcy nauczyciele	IX-VI
Motywowanie do poszanowania kultury i dziedzictwa narodowego/  kształtowanie świadomości i tożsamości narodowej	np. -przygotowanie szkolnej edycji „Narodowego czytania” -zajęcia z wychowawcą poświęcone historii (znanym postaciom z) miejscowości, z której pochodzą uczniowie/kryteriom wpisu Kalwarii Zebrzydowskiej na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO -poznawanie kultury rodzimej/regionalnej -wycieczki krajoznawczo-turystyczne -spotkania autorskie	wychowawcy           bibliotekarz	zgodnie z planem w-p klasy
Poznawanie dorobku kulturalnego Europy/świata i kształtowanie postawy szacunku dla innych narodów i ich kultur	np. -wymiana zagraniczna -wycieczki zagraniczne -zajęcia poświęcone kulturze innych krajów	opiekun wychowawcy nauczyciele	zgodnie  z planem
Kultywowanie tradycji szkoły	np. -uroczysta inauguracja roku szkolnego -zapoznanie uczniów z historią szkoły -udział uczniów w stałych wydarzeniach szkolnych: ślubowanie klas pierwszych, konkurs kolęd, spotkania wigilijne, dzień patrona szkoły, pożegnanie maturzystów -uczczenie pamięci zmarłych nauczycieli – wyjście SU na cmentarz -udział delegacji i pocztu sztandarowego w czasie świąt i uroczystości państwowych/ narodowych -spotkania z absolwentami -organizacja Dnia Otwartych Drzwi	dyrekcja wychowawcy         opiekun	IX   IX-VI     XI     IX-VI     v
Motywowanie do reprezentowania odpowiedniego poziomu kultury osobistej	np. -wymaganie właściwej postawy i stosownego stroju oraz kulturalnego zachowania się uczniów -wymaganie kultury języka mówionego i pisanego -zajęcia nt. zasad savoir vivre¢u, netykiety	wychowawcy nauczyciele	IX-VI
Promowanie czytelnictwa	np. -rozwijanie kompetencji czytelniczych i zainteresowań literackich -organizacja wyjazdu na Targi Książki	bibliotekarz	IX-VI
Rozwijanie potrzeby obcowania z kulturą wysoką i uczenie jej odbioru	np. -działalność szkolnego koła teatralnego/ wyjście na spektakl -organizacja wyjść/wyjazdów na wystawy/ wykłady -przygotowywanie uczniów do udziału w konkursach artystycznych/ /literackich/ …	Opiekun koła   wychowawcy   nauczyciele	IX-VI
Rozpoznawanie możliwości i uzdolnień uczniów	np. -wstępna diagnoza edukacyjna -analiza wyników testu po szkole podstawowej -bieżąca obserwacja na zajęciach edukacyjnych -tworzenie WOPFU (2 razy w roku) dla uczniów posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego	wychowawcy nauczyciele	IX-VI
Rozwijanie umiejętności rozpoznawania własnych uzdolnień	np. -test inteligencji wielorakiej -test predyspozycji zawodowych	pedagog	IX-VI
Poznawanie przez uczniów własnych zasobów	np. -zajęcia z wychowawcą nt. własnego systemu wartości, w tym związanych z pracą i etyką zawodową -zajęcia z doradztwa zawodowego	wychowawcy/ pedagog   nauczyciel przedm.	IX-VI
Rozwijanie pasji i zainteresowań uczniów	np. -zapoznanie uczniów i ich rodziców z ofertą kół OPP -umożliwianie uczniom prezentacji swoich talentów -przygotowywanie uczniów do udziału w konkursach/olimpiadach przedmiotowych -stosowanie aktywizujących metod nauczania -wyjazd na Salon Maturzystów	instruktorzy     wychowawcy nauczyciele	IX-VI
Podnoszenie poziomu efektów kształcenia	np. -stosowanie nowoczesnych pomocy edukacyjnych i narzędzi dydaktycznych / ZPE -współpraca z uczelniami -uświadamianie wagi edukacji i wyników konkursów/olimpiad/zawodów -nagrody za średnią wyników na świadectwie, frekwencję, udział w konkursach/olimpiadach/ zawodach	nauczyciele   wychowawcy dyrekcja   dyrekcja Rada Rodziców	IX-VI       VI

 

OBSZAR: BEZPIECZEŃSTWO (PROFILAKTYKA ZACHOWAŃ RYZYKOWNYCH I UZALEŻNIEŃ)

 

Zadania	Formy/sposoby realizacji	Osoby odpowiedzialne	Termin
Wzmacnianie pozytywnego klimatu szkoły i poczucia bezpieczeństwa	np. -integracja zespołów klasowych -konsekwentne przestrzeganie prawa szkolnego -zajęcia poświęcone zagadnieniom higieny cyfrowej, sztucznej inteligencji	wychowawcy nauczyciele koordynator pedagog	IX-VI
Promowanie zachowań akceptowanych społecznie	np. -zapoznanie uczniów i ich rodziców z programem wychowawczo-profilaktycznym szkoły -nagradzanie postaw godnych naśladowania -wdrażanie do poszanowania mienia społecznego -stymulowanie aktywności uczniów na rzecz społeczności klasowej, szkolnej i lokalnej (np. wolontariat)	wychowawcy pedagog dyrekcja	IX-VI
Doskonalenie umiejętności rozpoznawania zagrożeń cywilizacyjnych i właściwego reagowania na nie	np. -zajęcia z wychowawcą nt. zagrożeń cywilizacyjnych (cyberprzemoc, uzależnienia, sekty,  rozpad więzi rodzinnych…) -zajęcia dotyczące zasad bezpiecznego korzystania z portali społecznościowych -„Dzień Bezpiecznego Internetu” -w razie potrzeby stosowanie „Procedur reagowania […] w przypadku wystąpienia wewnętrznych i zewnętrznych zagrożeń fizycznych i zagrożeń bezpieczeństwa cyfrowego” -próbna ewakuacja	wychowawcy   pedagog       dyrekcja	IX-VI                 X
Podejmowanie działań edukacyjnych i informacyjnych w celu zapobiegania uzależnieniom i zacho-waniom ryzykownym	np. -spotkanie uczniów z Policją nt. odpowiedzialności prawnej nieletnich -zajęcia z wychowawcą/specjalistą nt.: asertywności, · przygotowania na presję rówieśniczą, · wspierania odporności psychicznej, · konsekwencji zachowań ryzykownych	pedagog wychowawca psycholog	IX-VI
Przeciwdziałanie zachowaniom niepożądanym i niebezpiecznym	np. -zapoznanie uczniów i ich rodziców z przewidy-wanymi w statucie szkoły nagrodami i karami -zapoznanie uczniów z zasadami BHP obowiązującymi w szkole -opracowanie i realizacja planów wychowawczo-profilaktycznych dla klas I-IV -reagowanie na przejawy niewłaściwych postaw i zachowań uczniów - spotkania z policjantami poświęcone odpowiedzialności prawnej małoletnich	wychowawcy nauczyciele	IX   IX   IX-VI
Ochrona przed uzależnieniami i zachowaniami ryzykownymi	np. -pogadanki i warsztaty na zajęciach z wychowawcą/specjalistą nt. konsekwencji podejmowania zachowań ryzykownych -udział uczniów w programach, np. „ARS, czyli jak dbać o miłość”	wychowawca pedagog	zgodnie z planem
Poszerzanie zakresu  wiedzy nt. możliwości uzyskania pomocy w sytuacjach kryzysowych	np. -przekazywanie informacji nt. form pomocy udzielanej przez instytucje wspierające rodzinę w trudnych sytuacjach -organizacja „Tygodnia Budowania Relacji  i Przeciw-działania Przemocy Rówieśniczej”	pedagog	IX-VI
Wspomaganie przez szkołę wychowawczej roli rodziny	np. -organizacja spotkań z rodzicami (wywiadówki) -diagnoza potrzeb uczniów i oczekiwań rodziców; czynników ryzyka uzależnień i czynników chroniących przed zachowaniami ryzykownymi -współpraca w zakresie kontroli stopnia realizacji obowiązku nauki -bieżące monitorowanie trudności uczniów i współpraca z rodzicami w ich przezwyciężaniu -przekazywanie konstruktywnych informacji zwrotnych -udzielanie konsultacji/porad przez pedagoga/ psychologa -pedagogizacja rodziców (np. przesyłanie materiałów/inf. przez dziennik) -informowanie o miejscach i  sposobach wsparcia dla uczniów, rodziców	dyrekcja wychowawcy pedagodzy zespół zadaniowy wychowawcy   wychowawcy nauczyciele         pedagog psycholog	IX-VI IX   IX     IX-VI   I-VI
Wspomaganie rozwoju osobowości młodego człowieka i wspieranie odporności psychicznej uczniów	np. zajęcia/warsztaty poświęcone: ·  budowaniu u uczniów poczucia własnej wartości ·  wdrażaniu do autorefleksji ·  tworzeniu adekwatnego obrazu samego siebie (poznawaniu własnych mocnych/słabych stron i akceptacji siebie) ·  umiejętności wyrażania uczuć, komunikowania własnych potrzeb i wywierania wpływu na innych ludzi w sposób akceptowany społecznie ·  rozwijaniu umiejętności pokonywania trudności /łagodzenia konfliktów / opanowania sytuacji problemowych	wychowawcy nauczyciele       pedagog psycholog	IX-VI
Kształcenie umiejętności rozpoznawania i kontrolowania własnych emocji	np. zajęcia/warsztaty poświęcone  kształtowaniu umiejętności kontrolowania zachowania, panowania nad emocjami	wychowawcy pedagog psycholog	IX-VI
Wspieranie uczniów o obniżonej kondycji psychicznej	np. -porady/konsultacje psychologa/pedagoga -kierowanie do PP-P -udzielanie informacji nt. instytucji udzielających specjalistycznej pomocy	wychowawcy pedagog psycholog	IX-VI
Motywowanie uczniów do nauki	np. wskazywanie uczniom dodatkowych źródeł wiedzy, udzielanie pomocy w poszukiwaniu wiedzy wykorzystywanie twórczych metod pracy -ocenianie kształtujące -zajęcia z wychowawcą/ pedagogiem nt. efektywne-go uczenia się -korzystanie z zasobów Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej	nauczyciele	IX-VI
Planowanie przez uczniów własnego rozwoju i podejmowanie decyzji edukacyjno-zawodowych	np. -zajęcia poświęcone określaniu korzyści wynikających z uczenia się przez całe życie w rozwoju osobistym i zawodowym -zajęcia poświęcone ustalaniu przez uczniów celów zadań i działań w kontekście planowania ścieżki edukacyjno-zawodowej -wskazywanie możliwości kontynuowania nauki -wyjazd na „Salon Maturzystów”	wychowawcy pedagog	IX-VI         IX
Kształtowanie aktywnej postawy wobec wymagań rynku pracy	np. -spotkanie z pracownikiem urzędu pracy -wspomaganie rozwoju umiejętności samodzielne-go poszukiwania informacji, gromadzenia koniecznej dokumentacji -wspieranie osobistej aktywności ucznia w obszarze samopoznania i trafnej oceny posiadanych predyspozycji i ograniczeń	pedagog wychowawcy nauczyciele	IX-VI
Rozpoznawanie sytuacji środowiskowej i indywidualnych potrzeb uczniów w celu planowania adekwatnych działań wspierających	np. -diagnoza wychowawcza w klasach I -rozpoznawanie barier i ograniczeń w funkcjonowaniu uczniów wynikających z czynników środowiskowych/ wynikających z sytuacji kryzysowych -współpraca z instytucjami wspierającymi szkołę w procesie wychowawczym (sąd rodzinny/PCPR/PP-P/ M(G)OPS/ grupa robocza działająca w ramach procedur Niebieskie Karty)	wychowawcy pedagog	IX   IX-VI
Pomoc w pokonywaniu ograniczeń wynikających z trudności występujących w środowisku ucznia/ wynikających z jego indywidualnych potrzeb/ z sytuacji kryzysowych	np. współpraca z kuratorem sądowym/ specjalistą z poradni p-p / M(G)OPS/ „Caritas”/PCPR	wychowawcy pedagog psycholog	IX-VI
Udzielanie pomocy psychologiczno-pedagogicznej	np. -diagnoza indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych uczniów -rozpoznawanie przyczyn trudności w funkcjono-waniu ucznia w szkole -prowadzenie zajęć dydaktyczno-wyrównawczych/ rozwijających zainteresowania uczniów -dostosowywanie wymagań edukacyjnych/ egzaminacyjnych do możliwości psychofizycznych uczniów -respektowanie zaleceń zawartych w opiniach wydanych przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne - organizacja zajęć rozwijających umiejętność uczenia się/ rozwijających kompetencje emocjonalno- społeczne//korekcyjno-kompenacyj-nych/ innych o charakterze terapeutycznym -organizacja zindywidualizowanej ścieżki kształcenia -porady/konsultacje dla uczniów i ich rodziców -współpraca z poradnią psychologiczno-pedagogiczną	wychowawcy pedagog psycholog nauczyciele     dyrektor         pedagog/ psycholog     dyrektor pedagog/ psycholog	IX-VI           *
Praca z uczniem ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi	np. -organizacja kształcenia specjalnego -wspieranie procesu kształcenia ucznia ze specjalny-mi potrzebami edukacyjnymi przez pomoc nauczyciela/asystenta osoby niepełnosprawnej/ nauczyciela współorganizującego kształcenie -respektowanie zaleceń zawartych w orzeczeniach wydanych przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne -uwzględnianie potrzeb rozwojowych i możliwości psychofizycznych uczniów -dostosowanie wymagań edukacyjnych i egzamina-cyjnych -prowadzenie zajęć rewalidacyjnych/ zajęć specjalistycznych -ścisła współpraca na linii szkoła-dom-poradnia -wdrażanie szkolnej oceny funkcjonalnej -opracowanie KSZOF dla uczniów kierowanych do poradni	dyrektor specjalista           nauczyciele     dyrekcja   specjalista	IX-VI
Udzielanie uczniom z zagranicy odpowiedniej pomocy i wsparcia	np. -rozpoznawanie i monitorowanie potrzeb/ problemów w sferze emocjonalnej, społecznej, edukacyjnej konkretnych uczniów -organizacja zajęć wyrównawczych i nauki języka polskiego - informowanie uczniów i ich rodziców, jakiego wsparcia może udzielić szkoła oraz do jakich osób, instytucji, urzędów mogą się zwrócić o pomoc	wychowawcy    dyrektor   pedagog psycholog	IX-VI

 

 

1. STRATEGIA EWALUACJI

 

     Ewaluacja programu będzie polegać na systematycznym gromadzeniu informacji na temat prowadzonych działań w celu ich modyfikacji i podnoszenia skuteczności programu wychowawczo-profilaktycznego. Przeprowadzana będzie w każdym roku szkolnym przez powołany przez dyrektora szkoły zespół ds. ewaluacji programu wychowawczo-profilaktycznego. Jego zadaniem jest opracowanie planu ewaluacji, organizacja badań oraz opracowanie wyników. Z wynikami prac zespołu w formie raportu ewaluacyjnego zostanie zapoznana rada pedagogiczna i rada rodziców.

 

1. Obszar podlegający szczególnej ocenie: kształtowanie u uczniów postaw sprzyjających ich dalszemu rozwojowi indywidualnemu i społecznemu.

 

2. Metody i narzędzia badawcze:

- obserwacja zachowań uczniów;

- analiza dokumentacji szkolnej;

- przeprowadzenie wywiadów, ankiet, kwestionariuszy wśród uczniów, rodziców i nauczycieli;

- rozmowy z rodzicami;

- wymiana spostrzeżeń w zespołach wychowawców i nauczycieli.

 

 

 

 

• Następny artykuł